El-Vâhid (الْوَاحِدُ) İsminin Anlamları ve Faziletleri

El-Mâcid isminden sonra gelen ve İslam inancının temelini oluşturan El-Vâhid (الْوَاحِدُ) ismini ve derin anlamlarını inceleyelim:

El-Vâhid (الْوَاحِدُ)

Anlamı:

El-Vâhid, “bir ve tek olan; zâtında, sıfatlarında ve fiillerinde eşi, benzeri, ortağı veya dengi bulunmayan; bölünmeyen, parçalara ayrılmayan, her yönüyle tek olan” demektir. Bu isim, Allah’ın varlığının ve uluhiyetinin (ilahlığının) mutlak birliğini ifade eden Tevhid inancının temelini oluşturur. O, sayıyla ifade edilen “bir” değil, eşsizliği ve benzersizliği ifade eden “Tek”tir.

Derin Anlamları:

• Zâtında Tek Olan: Allah’ın zâtı birdir, O’ndan başka ilah yoktur. O, doğmamış ve doğrulmamıştır. Ne bir eşi ne de bir çocuğu vardır. Zâtı, yaratılmışların zâtına hiçbir şekilde benzemez.
• Sıfatlarında Tek Olan: Allah’ın ilmi, kudreti, rahmeti, iradesi gibi bütün sıfatları da tektir, eşsizdir ve benzersizdir. O’nun sıfatları gibi sıfatlara sahip başka hiçbir varlık yoktur. Yaratılmışlardaki benzer isimli sıfatlar (bilgi, güç vb.) O’nun sıfatlarının yanında son derece sınırlı ve mecazidir.
• Fiillerinde Tek Olan: Yaratma, rızık verme, öldürme, diriltme, yönetme gibi bütün fiillerde gerçek fâil yalnızca Allah’tır. O’nun fiillerinde hiçbir ortağı veya yardımcısı yoktur. Her şey O’nun iradesi ve kudretiyle gerçekleşir. Sebepler sadece birer perdedir.
• Bölünmez ve Parçalanmaz Birlik: Allah’ın birliği, sayısal bir birlik gibi parçalara ayrılabilecek veya bölünebilecek bir birlik değildir. O, her türlü terkipden (birleşmeden) ve bölünmeden münezzeh, basit ve mutlak bir Birlik’tir (Ehadiyet – El-Ehad ismiyle vurgulanır).
• Şirkin Reddi: El-Vâhid ismi, Allah’a ortak koşmanın (şirk) her türlüsünü reddeder. İster zâtında, ister sıfatlarında, ister fiillerinde, isterse ibadette olsun, O’na herhangi bir şeyi ortak koşmak en büyük günahtır. Çünkü O, mutlak anlamda Tektir.
• İbadette Tek Merci: Mademki yaratan, yaşatan, yöneten ve her şeye gücü yeten yalnızca O’dur, o halde ibadete layık olan da yalnızca O’dur. Dualar, istekler, sığınmalar ve kulluk yalnızca Vâhid olan Allah’a yöneltilmelidir.
• Her Şeyin O’na Dayanması: Bütün çoklukların ve çeşitliliklerin kaynağı O’nun Birliğidir. Her şey var olmak ve varlığını sürdürmek için O Tek olan’a muhtaçtır.

Kısacası, El-Vâhid ismi, Allah’ın zâtında, sıfatlarında ve fiillerinde mutlak anlamda bir ve tek olduğunu, hiçbir eşi, benzeri ve ortağı bulunmadığını ifade eder. Bu, İslam’ın temel direği olan Tevhid inancının özüdür. Bu ismi tefekkür etmek, Allah’ın eşsizliğini ve benzersizliğini anlamamızı sağlar. Kalbimizi her türlü şirkten arındırarak yalnızca O’na yönelmemize vesile olur. Bütün gücün, kudretin ve yaratmanın O Tek olan’a ait olduğunu bilerek O’na tam bir teslimiyet göstermemizi öğretir.