Davud’un Zaferi ve İlahi Kanun: Allah’ın Savunma Sistemi

Arapça Okunuşu:

فَهَزَمُوهُم بِإِذْنِ اللَّهِ وَقَتَلَ دَاوُودُ جَالُوتَ وَآتَاهُ اللَّهُ الْمُلْكَ وَالْحِكْمَةَ وَعَلَّمَهُ مِمَّا يَشَاءُ ۗ وَلَوْلَا دَفْعُ اللَّهِ النَّاسَ بَعْضَهُم بِبَعْضٍ لَّفَسَدَتِ الْأَرْضُ وَلَٰكِنَّ اللَّهَ ذُو فَضْلٍ عَلَى الْعَالَمِينَ

Kur’an-ı Kerim Bakara Suresi 251. Ayeti

Türkçe Okunuşu: Fehezemûhum bi-iżni-llâhi ve katele Dâvûdu Câlûte ve âtâhu-llâhu-lmulke ve-lḥikmete ve ‘allemehu mimmâ yeşâ(u). Velevlâ def’u-llâhi-nnâse ba’ḍahum biba’ḍin lefesedeti-l-arḍu velâkinna-llâhe żû faḍlin ‘ale-l’âlemîn(e).

Elmalılı Hamdi Yazır Meali:

Derken, Allah’ın izniyle onları hezimete uğrattılar. Davud da Calut’u öldürdü. Allah ona (Davud’a) hükümdarlık ve hikmet verdi ve ona dilediğinden öğretti. Eğer Allah’ın insanlardan bir kısmını diğerleriyle savması olmasaydı, yeryüzü mutlaka bozulup gitmişti. Fakat Allah, bütün âlemlere karşı lütuf sahibidir.

Peygamber Efendimiz’in (s.a.v) Bakara Suresi’nin 251. Ayeti Işığında Duası: Bu ayet-i kerime, Allah’ın izniyle gelen zaferleri, seçilmiş kullarına lütfettiği hükümdarlık ve hikmeti ve yeryüzündeki dengeyi koruma mekanizmasını hatırlatır. Peygamber Efendimiz (s.a.v), dualarında sıkça Allah’tan yardım, zafer, hikmet ve adaleti ayakta tutabilme gücü istemiştir. Bu ayetin ruhuna uygun olarak şu tür dualar etmiş veya tavsiye etmiş olabilir:

Hz. Peygamber (s.a.v.), özellikle zorluklar ve düşmanla karşılaşıldığında Allah’a sığınır ve O’ndan yardım dilerdi. Ayette geçen “Allah’ın izniyle onları hezimete uğrattılar” ifadesi, müminlerin her durumda Allah’ın yardımına muhtaç olduğunu ve zaferin ancak O’nun dilemesiyle gerçekleşeceğini vurgular. Bu bağlamda Peygamberimizin şu meşhur duası hatırlanabilir: “Allah’ım! İşlerimde sebat etmeyi, doğru yolda azmetmeyi Senden dilerim. Nimetine şükretmeyi ve Sana güzelce ibadet etmeyi Senden dilerim. Doğru söyleyen bir dil ve selim bir kalp Senden dilerim. Bildiğin her türlü şerden Sana sığınırım. Bildiğin her türlü hayrı Senden isterim. Bildiğin her türlü günahtan dolayı Senden bağışlanma dilerim. Şüphesiz Sen, gaybları çok iyi bilensin.” (Tirmizî, Deavât, 23)

Davud (a.s)’a verilen mülk ve hikmet gibi, Peygamberimiz de Allah’tan faydalı ilim ve hikmet istemiştir: “Allah’ım! Bana öğrettiklerinle beni faydalandır, bana fayda verecek şeyleri öğret ve ilmimi artır.” (Tirmizî, Deavât, 128)

Ayetin son kısmında belirtilen “Eğer Allah’ın insanlardan bir kısmını diğerleriyle savması olmasaydı, yeryüzü mutlaka bozulup gitmişti” hikmetine binaen, yeryüzünde adalet ve düzenin tesisi için yapılan meşru mücadelelerin önemini anlayan bir mümin, Allah’tan bu yolda kendisini kullanmasını ve zalimlerin fesadından emin kılmasını dileyebilir: “Ey Rabbimiz! Üzerimize sabır yağdır, ayaklarımızı sabit kıl ve kâfirler topluluğuna karşı bize yardım et.” (Bakara, 2/250) Bu dua, Talut’un ordusunun Calut’a karşı yaptığı duadır ve bu ayetten hemen öncedir, ayetimizdeki zaferin bir mukaddimesi niteliğindedir. Bu dua, zorluklar karşısında sabır, sebat ve ilahi yardım talebini içerir ki bu da ayet 251’deki ilahi lütfun bir yansımasıdır.

Bakara Suresi’nin 251. Ayeti Işığında Hadisler: Bu ayet-i kerime birçok önemli temayı barındırmaktadır: Allah’ın izniyle gelen zafer, seçilmiş kullara verilen özel lütuflar (hükümdarlık ve hikmet), ilahi iradeyle öğretilen bilgi ve Allah’ın insanlar aracılığıyla yeryüzünde dengeyi koruması. Bu temalarla ilgili bazı Hadis-i Şerifler şunlardır:

1. Zaferin Allah’tan Olması: Ayet, zaferin temel kaynağının Allah’ın izni olduğunu vurgular (فَهَزَمُوهُم بِإِذْنِ اللَّهِ). Peygamber Efendimiz (s.a.v) de birçok hadisinde bu hakikate işaret etmiştir. Ukbe b. Âmir (r.a)’den rivayet edildiğine göre Resûlullah (s.a.v) şöyle buyurmuştur: “Muhakkak ki Allah, (düşmanlarınıza karşı) atmış olduğunuz her ok sebebiyle üç kişiyi cennete koyar: Onu hayır niyetiyle yapanı, onu atanı ve onu (atana) vereni. Atınız ve bininiz. Atmanız, binmenizden daha çok hoşuma gider. Kim kendisine öğretildikten sonra unutarak ok atmayı terk ederse, bu bir nimeti terk etmiş (nankörlük etmiş) olur.” (Ebû Dâvûd, Cihâd, 23) Bu hadis, meşru müdafaa ve hazırlığın önemini vurgularken, zaferin ve sonucun Allah’a ait olduğu bilincini de içerir. Ayetteki “Allah’ın izniyle” ifadesi, bu şuurun altını çizer.

2. Hz. Davud’a Verilen Mülk ve Hikmet: Ayet, وَآتَاهُ اللَّهُ الْمُلْكَ وَالْحِكْمَةَ buyurarak Hz. Davud’a verilen nimeti belirtir. Hikmet, peygamberlik, doğru anlayış ve adaletle hükmetme yeteneği olarak tefsir edilmiştir. Ebû Hüreyre (r.a.)’den rivayet edildiğine göre, Resûlullah (s.a.v.) şöyle buyurmuştur: “Davud (a.s.)’a Kur’an (Zebur’u okumak) kolaylaştırılmıştı. O, bineğinin hazırlanmasını emreder, hayvanı eyerlenmeden Zebur’u okurdu. Ve o, ancak kendi elinin emeğiyle kazandığından yerdi.” (Buhârî, Enbiyâ, 38) Bu hadis, Hz. Davud’un Allah tarafından desteklendiğini, kendisine verilen hikmetle hızlı ve bereketli bir şekilde ilahi kelamı okuyabildiğini ve aynı zamanda çalışıp kendi kazancıyla geçinme gibi güzel ahlakını gösterir. Ayetteki “mülk ve hikmet”in yanı sıra Allah’ın ona dilediğini öğretmesi de bu tür lütufları kapsar.

3. Allah’ın İnsanları Birbirleriyle Savması: Ayetin وَلَوْلَا دَفْعُ اللَّهِ النَّاسَ بَعْضَهُم بِبَعْضٍ لَّفَسَدَتِ الْأَرْضُ kısmı, toplumsal denge ve fesadın önlenmesi adına ilahi bir kanuna işaret eder. Bu konuda doğrudan bir hadis olmasa da, zulme karşı durmanın ve iyiliği emredip kötülükten sakındırmanın önemini vurgulayan birçok hadis, bu ayetin ruhuyla örtüşür. Huzeyfe b. Yemân (r.a.)’dan rivayet edildiğine göre Peygamber (s.a.v.) şöyle buyurdu: “Canımı gücü ve kudretiyle elinde tutan Allah’a yemin ederim ki, ya iyiliği emreder, kötülükten nehyeder, ya da Allah kendi katından yakın zamanda üzerinize bir azap gönderir. Sonra O’na dua edersiniz de duanız kabul edilmez.” (Tirmizî, Fiten, 9) Bu hadis, toplumdaki bozulmayı önlemek için müminlerin aktif rol alması gerektiğini, aksi takdirde fesadın yayılacağını ve ilahi gazabın gelebileceğini belirtir. Bu da Allah’ın insanları birbirleriyle “savması” mekanizmasının bir parçasıdır; iyiler, kötülerin fesadını engellemekle görevlidir.

Bakara Suresi’nin 251. Ayeti Işığında Sünnet-i Seniyye: Peygamber Efendimiz’in (s.a.v) hayatı ve uygulamaları, Bakara Suresi 251. ayette belirtilen prensiplerin en güzel örneklerini sunar:

1. Allah’a Tevekkül ve Zaferin Allah’tan Bilinmesi: Hz. Peygamber (s.a.v), tüm savaşlarında ve zorlu mücadelelerinde maddi sebeplere başvurduktan sonra tam bir teslimiyetle Allah’a tevekkül etmiş ve zaferi O’ndan beklemiştir. Bedir Savaşı’nda sayıca ve teçhizatça az olmalarına rağmen, yaptığı içten dualar ve Allah’ın yardımıyla büyük bir zafer kazanmışlardır. Bu durum, ayetteki فَهَزَمُوهُم بِإِذْنِ اللَّهِ (Allah’ın izniyle onları hezimete uğrattılar) ifadesinin canlı bir tezahürüdür. Sünnet-i Seniyye, müminlere, her türlü meşru çabayı gösterdikten sonra sonucu Allah’a bırakmayı ve zaferin ancak O’nun izniyle olacağını öğretir.

2. Adaletli Yönetim (Mülk) ve Hikmetli Davranış: Hz. Davud’a verilen “mülk ve hikmet” gibi, Peygamber Efendimiz (s.a.v) de Medine’de bir devlet başkanı olarak adaletle hükmetmiş, hikmetli kararlar almış ve toplumun her kesimine karşı şefkat ve merhametle davranmıştır. Onun kurduğu Medine toplumu, farklı unsurları bir arada barış içinde yaşatan, adaleti temel alan bir modeldi. Sünnet, yöneticilere ve otorite sahiplerine, güçlerini Allah’ın rızası doğrultusunda, adalet ve hikmetle kullanmaları gerektiğini öğretir. Peygamberimizin Veda Hutbesi’nde insan hakları, adalet, eşitlik gibi prensipleri vurgulaması, onun hikmetli yönetim anlayışının bir göstergesidir.

3. İlahi Bilgi ve Öğretiye Bağlılık: Ayet, Allah’ın Hz. Davud’a وَعَلَّمَهُ مِمَّا يَشَاءُ (ona dilediğinden öğretti) buyurur. Peygamber Efendimiz (s.a.v) de vahiy yoluyla Allah’tan ilim almış ve bunu insanlığa tebliğ etmiştir. Onun sünneti, bu ilahi öğretiyi anlama, yaşama ve yayma çabasının bir ürünüdür. Müslümanlar, Kur’an ve Sünnet’e sarılarak Allah’ın dilediği ve öğrettiği bilgiye ulaşır, hayatlarını bu doğrultuda şekillendirirler.

4. Fesada Karşı Mücadele ve Toplumsal Islah: Ayetin وَلَوْلَا دَفْعُ اللَّهِ النَّاسَ بَعْضَهُم بِبَعْضٍ لَّفَسَدَتِ الْأَرْضُ (Eğer Allah’ın insanlardan bir kısmını diğerleriyle savması olmasaydı, yeryüzü mutlaka bozulup gitmişti) ifadesi, yeryüzünde fesadın önlenmesi için ilahi bir düzenin varlığına işaret eder. Peygamber Efendimiz’in (s.a.v) hayatı, cahiliye toplumunun karanlıklarından tevhid aydınlığına bir çıkış mücadelesiydi. O, zulme, adaletsizliğe, putperestliğe ve her türlü ahlaki çürümeye karşı durmuş, iyiliği emredip kötülükten sakındırma (emr-i bi’l-ma’rûf nehy-i ani’l-münker) prensibini hayata geçirmiştir. Mekke’deki zorlu tebliğ yılları, Medine’deki toplumsal inşa ve gerektiğinde yapılan savunma savaşları, bu “savma”nın örnekleridir. Sünnet, müminlere, yeryüzünde adaletin ve iyiliğin hakim olması, fesadın ortadan kalkması için aktif çaba gösterme sorumluluğu yükler.

Özet: Bu ayet, Allah’ın izniyle müminlerin zalimlere karşı zafer kazanabileceğini, Hz. Davud’un Calut’u öldürüp Allah’tan hükümdarlık ve hikmet aldığını ve Allah’ın dilediği bilgileri öğrettiğini belirtir. Ayrıca, Allah’ın bazı insanları diğerleriyle bertaraf etmesiyle yeryüzünün fesattan korunduğunu ve bunun Allah’ın âlemlere bir lütfu olduğunu vurgular.

İniş Tarihi ve Nüzul Ortamı: Bakara Suresi, Medine döneminde nazil olmuştur ve Kur’an-ı Kerim’in en uzun suresidir. Bu ayet (251), Talut, Calut ve Davud (a.s) kıssasının bir parçası olarak, İsrailoğulları’nın zorlu bir imtihandan geçip Allah’ın yardımıyla zafere ulaşmalarını anlatır. Kıssanın genel bağlamı, müminleri Allah yolunda cihada, sabra ve Allah’ın yardımına güvenmeye teşvik etmektir. Medine’de yeni bir devlet kuran ve çeşitli zorluklarla karşılaşan Müslümanlara moral ve stratejik dersler vermektedir.

Ayetin Detaylı Tefsiri: Bu ayet-i kerime, bir önceki ayette Talut’un ordusunun duasının kabulünü ve savaşın sonucunu bildirmektedir:

• فَهَزَمُوهُم بِإِذْنِ اللَّهِ (Fehezemûhum bi-iżni-llâh): “Derken, Allah’ın izniyle onları (düşman ordusunu) hezimete uğrattılar.”

  • فَ (Fe): “Derken, bunun üzerine, böylece” gibi anlamlara gelen bir atıf harfidir, olaylar arasındaki sıralamayı ve sonucu ifade eder.
  • هَزَمُوهُم (hezemû-hum): هَزَمَ (hezeme) fiili “bozguna uğrattı, yendi” anlamına gelir. هُمْ (hum) zamiri Calut’un ordusuna işaret eder. Çoğul formda Talut’un ordusunun bu fiili gerçekleştirdiğini gösterir.
  • بِإِذْنِ اللَّهِ (bi-iżni-llâh): “Allah’ın izniyle/müsaadesiyle/yardımıyla.” إِذْن (izn) kelimesi, müsaade, izin, emir, irade ve kolaylaştırma anlamlarına gelir. Zaferin hakiki failinin Allah Teâlâ olduğu, müminlerin başarısının ancak O’nun dilemesi ve yardımıyla mümkün olduğu vurgulanır.

• وَقَتَلَ دَاوُودُ جَالُوتَ (ve katele Dâvûdu Câlût): “Ve Davud, Calut’u öldürdü.”

  • وَ (ve): Atıf harfi.
  • قَتَلَ (katele): “Öldürdü” anlamına gelen fiil.
  • دَاوُودُ (Dâvûd): Hz. Davud (a.s). O sırada Talut’un ordusunda genç bir askerdi.
  • جَالُوتَ (Câlût): Karşı tarafın kibirli ve zalim komutanı (Goliath). Bu olay, Davud (a.s)’ın hem cesaretini hem de Allah tarafından seçilmişliğinin bir işaretini gösterir.

• وَآتَاهُ اللَّهُ الْمُلْكَ وَالْحِكْمَةَ (ve âtâhu-llâhu-lmulke ve-lḥikme): “Ve Allah ona (Davud’a) hükümdarlık (mülk) ve hikmet verdi.”

  • آتَاهُ (âtâ-hu): آتَى (âtâ) fiili “verdi, bahşetti” demektir. هُ (hu) zamiri Hz. Davud’a döner.
  • اللَّهُ (Allâhu): Fail, Allah Teâlâ.
  • الْمُلْكَ (el-mulk): Hükümdarlık, saltanat, egemenlik, yönetim gücü. Bu, Calut’u öldürmesinin ardından Hz. Davud’a lütfedilen dünyevi bir güç ve sorumluluktur.
  • الْحِكْمَةَ (el-ḥikme): Hikmet; derin anlayış, doğru hüküm verme yeteneği, peygamberlik, ilim, söz ve davranışta isabet demektir. Genellikle peygamberlikle birlikte zikredilir.

• وَعَلَّمَهُ مِمَّا يَشَاءُ (ve ‘allemehu mimmâ yeşâ’): “Ve ona (dilediği şeylerden) öğretti.”

  • عَلَّمَهُ (‘alleme-hu): عَلَّمَ (‘alleme) fiili “öğretti” demektir.
  • مِمَّا يَشَاءُ (mimmâ yeşâ’): مِنْ (min – den) harf-i cerri ve مَا (mâ – şey) ism-i mevsulü ile يَشَاءُ (yeşâ’ – diler) fiilinden oluşur. “Dilediği şeylerden” veya “dilediği kadar” anlamına gelir. Bu, zırh yapımı gibi özel bilgiler veya ilahi sırlar olabilir. Allah’ın lütfunun genişliğini ve sınırsızlığını ifade eder.

• وَلَوْلَا دَفْعُ اللَّهِ النَّاسَ بَعْضَهُم بِبَعْضٍ لَّفَسَدَتِ الْأَرْضُ (Velevlâ def’u-llâhi-nnâse ba’ḍahum biba’ḍin lefesedeti-l-arḍ): “Eğer Allah’ın insanlardan bir kısmını diğerleriyle savması (defetmesi, engellemesi) olmasaydı, yeryüzü mutlaka bozulup gitmişti (fesada uğrardı).”

  • وَلَوْلَا ... لَ (Velevlâ … le): “Eğer … olmasaydı, … olurdu” anlamında bir şart yapısıdır.
  • دَفْعُ اللَّهِ النَّاسَ (def’u-llâhi-n-nâs): “Allah’ın insanları savması.” دَفْع (def’) kelimesi itmek, uzaklaştırmak, engellemek, bertaraf etmek anlamındadır. Allah Teâlâ’nın, insanların bir kısmının şerrini ve zulmünü, başka insanlar (müminler, adil yöneticiler, ıslah ediciler) vasıtasıyla engellemesi anlamına gelir.
  • بَعْضَهُم بِبَعْضٍ (ba’ḍahum biba’ḍin): “Birbirleriyle, bir kısmını bir kısmıyla.” Bu, mücadelenin ve dengenin bir aracıdır.
  • لَفَسَدَتِ الْأَرْضُ (lefesedeti-l-arḍ): “Elbette yeryüzü fesada uğrardı.” فَسَدَت (fesedet) fiili “bozuldu, kokuştu, fesada uğradı” demektir. Zalimlerin ve kötülerin kontrolsüz bırakılması durumunda dünyanın düzeninin bozulacağı, adaletsizliğin ve zulmün yayılacağı ifade edilir.

• وَلَٰكِنَّ اللَّهَ ذُو فَضْلٍ عَلَى الْعَالَمِينَ (velâkinna-llâhe żû faḍlin ‘ale-l’âlemîn): “Fakat Allah, bütün âlemlere karşı lütuf (fazl) sahibidir.”

  • وَلَٰكِنَّ (velâkinne): “Fakat, ama, lakin” anlamında istidrak (düzeltme, önceki ifadeden doğabilecek yanlış anlamayı giderme) edatıdır.
  • اللَّهَ (Allâhe): Şüphesiz Allah.
  • ذُو فَضْلٍ (żû faḍlin): “Lütuf sahibi, iyilik sahibi.” ذُو (żû) sahiplik ifade eder, فَضْل (faḍl) ise lütuf, ihsan, cömertlik, üstünlük demektir.
  • عَلَى الْعَالَمِينَ (‘ale-l’âlemîn): “Âlemler üzerine, bütün varlıklara karşı.” Allah’ın lütfunun sadece müminlere değil, tüm yarattıklarına şamil olduğunu ifade eder. Bu “savma” mekanizması da O’nun genel lütfunun bir tecellisidir, çünkü yeryüzünün topyekûn fesada uğramasını engeller.

Ayetten Çıkarılacak Dersler ve Hikmetler: Bu ayet-i kerime, müminlerin hayatlarına ışık tutacak pek çok ders ve hikmet içermektedir:

1. Gerçek Zafer Allah’tandır: İnsanlar ne kadar plan yaparsa yapsın, ne kadar güçlü görünürse görünsün, nihai zafer ve başarı ancak Allah’ın izni ve yardımıyla gerçekleşir. Bu şuur, mümini hem gayrete teşvik eder hem de kibirden korur. Başarı anında Allah’ı anmak ve O’na şükretmek gerekir.
2. Cesaret ve Kahramanlığın Önemi: Hz. Davud’un (a.s) Calut gibi heybetli bir düşmanı öldürmesi, bireysel cesaretin ve imanın, sayısal veya fiziki üstünlüğe galip gelebileceğini gösterir. Allah, dilediği kullarını büyük işler için seçip onlara güç ve cesaret verebilir.
3. Allah’ın Seçkin Kullarına Lütfu: Allah, Hz. Davud’a hem “mülk” (hükümdarlık) hem de “hikmet” (peygamberlik, doğru anlayış) vermiştir. Bu, Allah’ın dilediği kullarını dünya ve ahiret için özel yetenekler ve sorumluluklarla donatabileceğini gösterir. Liyakat ve ilahi takdir birleştiğinde büyük sonuçlar doğar.
4. İlahi Bilginin Kaynağı ve Değeri: Allah, Hz. Davud’a “dilediği şeylerden öğretmiştir.” Bu, gerçek ve faydalı bilginin kaynağının Allah olduğunu, O’nun dilediğine dilediği kadar bilgi verebileceğini hatırlatır. İlim talep edilmeli ve Allah rızası için kullanılmalıdır.
5. Yeryüzünde İlahi Denge Kanunu (Def’ullah): Ayetin en çarpıcı hikmetlerinden biri, “Eğer Allah’ın insanları birbirleriyle savması olmasaydı, yeryüzü fesada uğrardı” ifadesidir. Bu, dünyada mutlak şerrin hakim olmasını engelleyen ilahi bir mekanizmadır. Allah, zalimlerin ve bozguncuların planlarını, bazen başka insanlar (müminler, adil güçler, hatta bazen başka zalimler) vasıtasıyla bozar. Bu, müminlere yeryüzünde adaleti tesis etme ve fesada karşı mücadele etme sorumluluğunu da yükler.
6. Allah’ın Âlemlere Olan Engin Lütfu: Yeryüzünün topyekûn fesada uğramaması, Allah’ın bütün âlemlere olan genel lütfunun (fazl) bir tecellisidir. Bu lütuf, sadece müminlere değil, tüm insanlığa ve hatta tüm varlıklara yöneliktir. Bu, Allah’ın rahmetinin ve kereminin ne kadar geniş olduğunu gösterir.
7. Tarihten Ders Almak: Kur’an-ı Kerim’de anlatılan kıssalar, geçmiş ümmetlerin tecrübelerinden dersler çıkarmamız içindir. Talut, Calut ve Davud kıssası, iman, sabır, cesaret, tevekkül ve ilahi yardımın nasıl tecelli ettiğini gösteren canlı bir örnektir.
8. Adaletin ve Düzenin Korunması İçin Çaba Göstermek: “Def’ullah” prensibi, aynı zamanda iyilerin kötülüğe karşı aktif bir duruş sergilemesi gerektiğini ima eder. Adaletsizlik ve fesat karşısında sessiz kalmak, bozulmanın yayılmasına zemin hazırlar.

Önceki ve Sonraki Ayetlerle Bağlantısı: Önceki Ayet (Bakara 250): “Onlar, Câlût ve ordusuyla karşı karşıya gelince şöyle dediler: ‘Ey Rabbimiz! Üzerimize sabır yağdır, ayaklarımızı sabit kıl ve kâfirler topluluğuna karşı bize yardım et!'” Bu ayet, Talut’un ordusunun Allah’tan sabır, sebat ve zafer niyazını içerir. 251. ayet ise bu duanın kabulünü ve savaşın sonucunu bildirerek başlar. Sonraki Ayet (Bakara 252): “İşte bunlar, Allah’ın ayetleridir. Onları sana hak olarak okuyoruz. Şüphesiz sen, gönderilmiş peygamberlerdensin.” Bu ayet, anlatılan kıssaların ve verilen bilgilerin Allah’ın vahyi olduğunu teyit eder ve Hz. Muhammed’in (s.a.v) peygamberliğini doğrular.

Sonuç: Bakara Suresi 251. ayeti, Allah’ın mutlak kudretini, müminlere yardımını, seçtiği kullarına verdiği özel lütufları ve yeryüzündeki ilahi denge kanununu veciz bir şekilde ortaya koymaktadır. Müminler için imtihanlar, mücadeleler ve zaferler silsilesinde Allah’a olan güveni pekiştiren, adaletin tesisi için çaba göstermeye teşvik eden ve ilahi hikmetleri tefekkür etmeye çağıran derin mesajlar içerir.